Ας μιλήσουμε για τους κούκους (ή cairns). Όχι για τους ιστορικούς, παραδοσιακούς κούκους που στέκονται εκεί για αιώνες και βοηθούν στην πλοήγηση σε δύσβατα περάσματα του Ολύμπου ή της Πίνδου, αλλά για εκείνους τους μικρούς πύργους από πέτρες που ξεφυτρώνουν σαν μανιτάρια μετά τη βροχή σε κάθε δημοφιλές μονοπάτι της Ελλάδας.
Το καταλαβαίνω. Υπάρχει μια αρχέγονη ορμή να στοιβάξεις πράγματα. Μοιάζει με «τέχνη του βουνού», ένας τρόπος να αφήσεις το στίγμα σου, μια στιγμή ζεν.
Ας δούμε γιατί αυτή η φαινομενικά αθώα συνήθεια κάνει κακό και γιατί πρέπει να σταματήσει.
1. Μπερδεύετε την Πλοήγηση (Σοβαρά)
Αυτό είναι το κυριότερο. Οι κούκοι ήταν —και σε πολλά άγρια μέρη της Ελλάδας παραμένουν— κρίσιμα σημάδια προσανατολισμού. Οδηγούν τους πεζοπόρους σε γυμνές κορυφές, μέσα από ομιχλώδη αλπικά λιβάδια ή σε πετρώδη εδάφη όπου το μονοπάτι δεν φαίνεται καθαρά.
Όταν χτίζετε τυχαίους κούκους σε ένα ήδη σημαδεμένο μονοπάτι, δημιουργείτε ψεύτικα σημάδια.
Φανταστείτε έναν πεζοπόρο σε συνθήκες χαμηλής ορατότητας ή εξάντλησης. Βλέπει τον δικό σας πύργο, νομίζει πως είναι η σωστή διαδρομή και καταλήγει εκτός πορείας, ίσως και σε κίνδυνο. Το να χάνεσαι στο βουνό δεν είναι καθόλου διασκεδαστικό.
2. Παραβιάζετε τις Αρχές του "Leave No Trace"
Η διεθνής αρχή του "Leave No Trace" (Δεν Αφήνω Ίχνη) είναι ο χρυσός κανόνας για κάθε υπεύθυνο πεζοπόρο. Όταν μετακινείτε πέτρες για να χτίσετε τον δικό σας κούκο:
Διαταράσσετε το Οικοσύστημα: Αυτές οι πέτρες δεν είναι διακοσμητικές. Είναι σπίτια για έντομα, σαύρες και μικροοργανισμούς. Συγκρατούν την υγρασία και εμποδίζουν τη διάβρωση του εδάφους.
Καταστρέφετε τη Μικροπανίδα: Σε πολλές περιοχές, το έδαφος καλύπτεται από βρύα και λειχήνες που χρειάζονται δεκαετίες για να αναπτυχθούν. Μετακινώντας τις πέτρες, καταστρέφετε αυτό το ευαίσθητο στρώμα σε δευτερόλεπτα.
Ενθαρρύνετε την Εκτός Μονοπατιού Κίνηση: Συχνά αυτοί οι κούκοι χτίζονται εκτός της κύριας διαδρομής, οδηγώντας και άλλους να πατήσουν σε παρθένα σημεία, διευρύνοντας τη ζημιά στο έδαφος.
3. Καταστρέφετε την Αίσθηση της Άγριας Φύσης
Μέρος της μαγείας της πεζοπορίας στην Ελλάδα —από τα Λευκά Όρη μέχρι τη Ροδόπη— είναι η εμβύθιση σε ένα τοπίο που μοιάζει ανέγγιχτο από τον άνθρωπο. Όταν φτάνεις σε μια κορυφή και βλέπεις δεκάδες τυχαίους κούκους, η σύνδεση με τη φύση σπάει.
Γίνεται μια υπενθύμιση της ανθρώπινης παρέμβασης και της ανάγκης για προβολή. Είναι σαν να βρίσκεις γκράφιτι σε έναν όμορφο βράχο.
Είναι απλό: Πάρτε μόνο φωτογραφίες, αφήστε μόνο πατημασιές (κι αυτές όσο το δυνατόν λιγότερο).(alert-success)
Τι πρέπει να κάνετε;
Είναι απλό: Μην χτίζετε κούκους.
Αν δείτε έναν σωρό από πέτρες που είναι φανερά «τουριστικός» και όχι επίσημο σήμα, μπορείτε ακόμα και να τον χαλάσετε (αλλά ΠΡΟΣΟΧΗ: μόνο αν είστε 100% σίγουροι ότι δεν είναι επίσημο ορειβατικό σημάδι). Αν έχετε αμφιβολία, αφήστε τον στην ησυχία του.
Αν θέλετε να τιμήσετε τη διαδρομή σας, τραβήξτε μια φωτογραφία, γράψτε για αυτήν ή μοιραστείτε την εμπειρία σας με φίλους. Ας κρατήσουμε τα ελληνικά βουνά άγρια, ασφαλή και ελεύθερα από περιττά ανθρώπινα ίχνη.
Ο σωστός εξοπλισμός κάνει τη διαφορά στο βουνό
Στην πεζοπορία δεν υπάρχουν περιττές επιλογές. Κατάλληλα παπούτσια, σωστό σακίδιο και τεχνικός ρουχισμός καθορίζουν την άνεση, την απόδοση και – κυρίως – την ασφάλεια σε κάθε διαδρομή. Η σωστή προετοιμασία μειώνει τους κινδύνους και αυξάνει την αυτονομία σας στο πεδίο.
Δείτε όλα τα άρθρα εξοπλισμού
