Ετοιμάζεστε για τις κορυφές ή μια εξόρμηση στις Άλπεις;
Μην αφήσετε την έλλειψη οξυγόνου να σας χαλάσει τη θέα.
Μάθετε πώς να προστατεύσετε τον οργανισμό σας.
Η αλπική θέα μπορεί να σου κόψει την ανάσα, αλλά όταν η ρηχή αναπνοή συνοδεύεται από πονοκέφαλο, ζάλη και ναυτία, η εμπειρία μετατρέπεται σε εφιάλτη.
Η Νόσος του Υψομέτρου (AMS) δεν κάνει διακρίσεις: επηρεάζει περίπου το 25% των ανθρώπων που ανεβαίνουν σε υψόμετρα μεταξύ 1.800 και 2.900 μέτρων. Όσο πιο ψηλά πάτε, τόσο πιο σοβαρά γίνονται τα συμπτώματα.
Η πρόληψη είναι το παν. Ακολουθήστε τις παρακάτω στρατηγικές για να απολαύσετε το βουνό με ασφάλεια.
1. Η Διατροφή του «Υψομέτρου»
Στο βουνό, το σώμα σας χρειάζεται καύσιμα που καίγονται εύκολα.
Περισσότεροι Υδατάνθρακες, Λιγότερα Λίπη: Η καύση των υδατανθράκων απαιτεί λιγότερο οξυγόνο από ό,τι το λίπος. Στοχεύστε σε 30-60 γραμμάρια υδατανθράκων ανά ώρα (ενεργειακά τζελ, αποξηραμένα φρούτα, μπάρες).
Το «Μυστικό» των Sherpa: Οι θρυλικοί οδηγοί των Ιμαλαΐων ορκίζονται στο σκόρδο. Η επιστήμη συμφωνεί: το σκόρδο δρα ως φυσικό αραιωτικό του αίματος, βοηθώντας την κυκλοφορία καθώς το αίμα «πήζει» λόγω της αύξησης των ερυθρών αιμοσφαιρίων στο υψόμετρο.
Χυμός Παντζαριού: Τα νιτρικά άλατα στο παντζάρι χαλαρώνουν τα αιμοφόρα αγγεία, βελτιώνοντας την παροχή οξυγόνου στους ιστούς.
2. Ενυδάτωση vs Καφεΐνη
Η αφυδάτωση επιδεινώνει τα συμπτώματα της νόσου.
Πιείτε πριν διψάσετε: Όταν νιώσετε δίψα, είστε ήδη 2-3% αφυδατωμένοι. Καταναλώστε 400-600ml νερό 2 ώρες πριν την ανάβαση και συνεχίστε με μικρές γουλιές κάθε 15-20 λεπτά.
Προσοχή στο Αλκοόλ: Το αλκοόλ καταστέλλει την αναπνοή και επιταχύνει την αφυδάτωση.
Τι γίνεται με τον καφέ; Αν είστε λάτρεις του καφέ, μην τον κόψετε απότομα. Τα συμπτώματα στέρησης καφεΐνης μοιάζουν με αυτά της νόσου του υψομέτρου και μπορεί να σας μπερδέψουν.
3. Στρατηγική Ανάβασης: «Ανέβα Ψηλά, Κοιμήσου Χαμηλά»
Ο χρυσός κανόνας των ορειβατών είναι ο σταδιακός εγκλιματισμός.
Μην βιάζεστε: Την πρώτη μέρα σε μεγάλο υψόμετρο, προτιμήστε μια χαλαρή πεζοπορία ή ξεκούραση.
Το όριο των 300 μέτρων: Αν ανεβείτε πάνω από τα 3.000 μέτρα, προσπαθήστε να μην αυξάνετε το υψόμετρο στο οποίο θα κοιμηθείτε πάνω από 300-600 μέτρα την ημέρα.
Μην μένετε ξαπλωμένοι: Όταν είστε ξύπνιοι στο καταφύγιο ή τη σκηνή, μείνετε καθιστοί. Η οριζόντια θέση αυξάνει την πίεση στα νεφρά και την απώλεια υγρών.
Πότε πρέπει να ανησυχήσετε;
Υπάρχουν τρία επίπεδα σοβαρότητας:
Ήπια Νόσος (AMS): Ζάλη, πονοκέφαλος, ναυτία. Σταματήστε την ανάβαση για 24-48 ώρες.
Πνευμονικό Οίδημα (HAPE): Έντονη δύσπνοια, πόνος στο στήθος, βήχας με ρόδινα πτύελα. Απαιτείται άμεση κατάβαση.
Εγκεφαλικό Οίδημα (HACE): Σύγχυση, απώλεια συντονισμού, ευαισθησία στο φως. Είναι απειλητικό για τη ζωή και χρειάζεται επείγουσα ιατρική βοήθεια.
Η συμβουλή : "Δεν παίζει ρόλο η φυσική σας κατάσταση ή η ηλικία. Ο εγκλιματισμός είναι καθαρά θέμα βιολογίας και χρόνου. Αν νιώθετε άσχημα, κατεβείτε χαμηλότερα. Το βουνό θα είναι εκεί και αύριο."(alert-passed)
