Γιατί η Βιομηχανία του Outdoor «Εξαφανίζει» τις Γυναίκες Άνω των 50
Μια ματιά στη στερεοτυπική εκπροσώπηση των ηλικιών στον ορεινό τουρισμό και την ανάγκη για ουσιαστική συμπερίληψη.
Η βιομηχανία της υπαίθρου και του ορεινού τουρισμού πετυχαίνει πολλά. Η αφοσίωσή της στην προστασία του περιβάλλοντος είναι ακλόνητη, οι πρωτοβουλίες βιωσιμότητας εντάσσονται στο DNA των εταιρειών εξοπλισμού, και η κοινότητα των πεζοπόρων ενώνεται με ειλικρινή αγάπη για τη φύση.
Ωστόσο, υπάρχει μια ηχηρή έλλειψη στην εικόνα που προβάλλεται προς τα έξω: οι γυναίκες άνω των 50 ετών.
Αν ξεφυλλίσετε τα περιοδικά του χώρου, αν περιηγηθείτε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης των μεγάλων εταιρειών ορειβατικού εξοπλισμού ή αν κοιτάξετε τις αφίσες στα καταστήματα, θα δείτε μια ποικιλία από νεαρά πρόσωπα, διαφορετικούς σωματότυπους και αθλητές κάθε είδους κάτι απολύτως θετικό. Δύσκολα όμως θα συναντήσετε γυναίκες άνω των 50 να προβάλλονται για τη δύναμη, την αντοχή και τις δεκαετίες εμπειρίας που κουβαλούν στα βουνά, στις κορυφογραμμές και στα μονοπάτια.
Σε έναν χώρο που υπερηφανεύεται ότι γιορτάζει τα ανθρώπινα επιτεύγματα στη φύση, παρατηρείται ο συστηματικός παραγκωνισμός μιας ολόκληρης κατηγορίας έμπειρων και δυναμικών γυναικών.
Η «Αόρατη» Ηλικία στα Μονοπάτια
Στα βουνά συναντάμε καθημερινά γυναίκες που δεν «κατεβάζουν ταχύτητα». Αντίθετα, πεζοπορούν με μεγαλύτερη αυτοπεποίθηση, ανεβαίνουν σε απαιτητικές κορυφές, οργανώνουν πολυήμερες διασχίσεις και καθοδηγούν νεότερους πεζοπόρους με τη σοφία δεκαετιών.
Κι όμως, η εικόνα που προωθεί η βιομηχανία του outdoor συχνά αφήνει να εννοηθεί ότι τα επιτεύγματα των γυναικών έχουν «ημερομηνία λήξης». Μόλις ξεπεραστεί ένα αόρατο ηλικιακό όριο, οι ιστορίες τους σταματούν να προβάλλονται και η παρουσία τους θεωρείται λιγότερο «ελκυστική» ή «αθλητική».
«Όταν οι γυναίκες άνω των 50 εξαφανίζονται από τις αφηγήσεις του outdoor, δεν αδικούνται μόνο οι ίδιες· περιορίζονται και τα όνειρα των νεότερων γυναικών για το τι είναι εφικτό καθώς μεγαλώνουν.»
Δύο Μέτρα και Δύο Σταθμά
Η αντίθεση γίνεται ακόμα πιο σαφής όταν εξετάσουμε πώς αντιμετωπίζονται οι άνδρες αθλητές μεγαλύτερης ηλικίας:
- Οι Άνδρες Θρύλοι: Σπουδαίοι ορειβάτες και αναρριχητές στα 50, τα 60 ή ακόμα και τα 80 τους χρόνια συνεχίζουν να λατρεύονται ως ζωντανοί θρύλοι, κοσμώντας εξώφυλλα, πρωταγωνιστώντας σε καμπάνιες και διαμορφώνοντας την ορειβατική κουλτούρα. Τιμώνται για τη μακροζωία, τη σοφία και τη διαρκή παρουσία τους.
- Οι Γυναίκες Πρωτοπόροι: Πού είναι η αντίστοιχη συστηματική προβολή για τις γυναίκες που άλλαξαν την ιστορία της αναρρίχησης, τις αθλήτριες υπεραποστάσεων, τις οδηγούς βουνού και τις πεζοπόρους άνω των 50 που καθημερινά ξεπερνούν τα όριά τους; Η σιωπή είναι ηχηρή.
Αυτό το διπλό πρότυπο στέλνει ένα λανθασμένο μήνυμα: ότι η αξία και η δύναμη των γυναικών συνδέονται με τη νεότητα, ενώ στους άνδρες τα χρόνια προσθέτουν κύρος και εμπειρία.
Επαναπροσδιορίζοντας την Πεζοπορία
Η πεζοπορία και η επαφή με το βουνό δεν είναι αγώνας ταχύτητας ούτε προνόμιο της νεότητας. Για πολλές γυναίκες μεγαλύτερης ηλικίας, η κατάκτηση των βουνών αποκτά ένα βαθύτερο νόημα: δεν πρόκειται για τη συλλογή χιλιομέτρων ή την κατάρριψη ρεκόρ, αλλά για την ουσιαστική σύνδεση με το τοπίο, την αυτονομία και τον δικό τους, προσωπικό ρυθμό.
Πώς μπορεί η βιομηχανία να φέρει την αλλαγή;
- Ένταξη ως Brand Ambassadors: Επιλογή γυναικών άνω των 50 ως κεντρικών προσώπων σε καμπάνιες εξοπλισμού, όχι ως εξαίρεση αλλά ως κανόνα.
- Ουσιαστική Αναπαράσταση: Προβολή άρθρων, φωτογραφιών και εξωφύλλων που αναδεικνύουν την εμπειρία, τις ρυτίδες έκφρασης και τη δύναμη των ώριμων γυναικών στα μονοπάτια.
- Συμπερίληψη στις Ομάδες Λήψης Αποφάσεων: Ενίσχυση της εκπροσώπησης γυναικών μεγαλύτερης ηλικίας στις ομάδες σχεδιασμού και προώθησης.
Τα βουνά δεν βάζουν ηλικιακά όρια σε όσους τα αγαπούν. Είναι καιρός και η βιομηχανία της υπαίθρου να αναγνωρίσει ότι η αληθινή δύναμη, η αντοχή και το πάθος για την περιπέτεια δεν λήγουν ποτέ.
