Αν υπάρχει ένας κανόνας που όλοι οι οδηγοί βουνού, οι προπονητές και οι γιατροί επαναλαμβάνουν σαν μάντρα, είναι αυτός: ο ποιοτικός ύπνος είναι το παν για την αποθεραπεία. Μετά από μια εξαντλητική πεζοπορία 20 χιλιομέτρων με ένα βαρύ σακίδιο στην πλάτη, το σώμα χρειάζεται βαθύ ύπνο για να χτίσει ξανά τους μυς και να γεμίσει τις αποθήκες ενέργειας.
Και όμως, οι άνθρωποι των outdoor self-care δραστηριοτήτων συχνά κοιμούνται λιγότερο ή χειρότερα από τον μέσο όρο. Το άγχος της προετοιμασίας, το jet lag από τα ταξίδια σε ορεινούς προορισμούς, ή απλώς η υπερένταση μετά από μια έντονη μέρα στο μονοπάτι, κρατούν πολλούς ξύπνιους στη σκηνή ή στο καταφύγιο.
Η εύκολη λύση; Η μελατονίνη. Το πασίγνωστο συμπλήρωμα που θεωρούνταν για χρόνια ο "ακίνδυνος" σύμμαχος του ύπνου. Μια νέα επιστημονική μελέτη, όμως, έρχεται να ταράξει τα νερά.
🔍 Τι έδειξε η νέα έρευνα για την Καρδιακή Ανεπάρκεια
Μέχρι πρόσφατα, το μοναδικό πρόβλημα με τη μελατονίνη ήταν ο ποιοτικός έλεγχος (μια μελέτη του 2017 είχε δείξει ότι τα χάπια μπορεί να περιέχουν από 15% έως και 500% της ποσότητας που αναγράφει η ετικέτα). Όμως, μια ομάδα γιατρών από το SUNY Downstate Health Sciences University της Νέας Υόρκης παρουσίασε δεδομένα που συνδέουν τη μακροχρόνια, καθημερινή χρήση μελατονίνης με σοβαρούς κινδύνους για την καρδιά.
Η έρευνα ανέλυσε το ιατρικό ιστορικό 130.000 ανθρώπων με χρόνια αϋπνία για πάνω από 5 χρόνια:
🚨 +89% αυξημένος κίνδυνος εμφάνισης καρδιακής ανεπάρκειας για όσους έπαιρναν μελατονίνη καθημερινά για πάνω από έναν χρόνο.
🏥 3,4 φορές περισσότερες πιθανότητες νοσηλείας λόγω καρδιακών προβλημάτων.
⚰️ Σχεδόν διπλάσιος κίνδυνος θανάτου από οποιαδήποτε αιτία κατά τη διάρκεια της πενταετίας.
🥾 Ψυχραιμία στο Μονοπάτι: 5 πράγματα που πρέπει να σκεφτείς πριν πετάξεις τα συμπληρώματα
Πριν πανικοβληθείς και αδειάσεις το φαρμακείο του σακιδίου σου στο highlight της επόμενης πεζοπορίας, υπάρχουν μερικές σημαντικές λεπτομέρειες (caveats) που πρέπει να λάβεις υπόψη σου:
1. Μιλάμε για καθημερινή, μακροχρόνια χρήση
Η μελέτη αφορά ανθρώπους που έπαιρναν μελατονίνη κάθε βράδυ για χρόνια. Αν τη χρησιμοποιείς περιστασιακά για να αντιμετωπίσεις το jet lag μετά από ένα ταξίδι στις Άλπεις ή για ένα δύσκολο βράδυ στο καταφύγιο, δεν ανήκεις σε αυτή την κατηγορία κινδύνου.
2. Είναι μια προκαταρκτική μελέτη
Τα δεδομένα παρουσιάστηκαν σε συνέδριο της Αμερικανικής Καρδιολογικής Εταιρείας (AHA) και δεν έχουν περάσει ακόμα από τη διαδικασία της αυστηρής αξιολόγησης από ομοτίμους (peer review) για να δημοσιευθούν σε επιστημονικό περιοδικό.
3. Ο παράγοντας της ηλικίας
Ο μέσος όρος ηλικίας των συμμετεχόντων ήταν τα 56 έτη. Καθώς μεγαλώνουμε, ο κίνδυνος καρδιακής ανεπάρκειας αυξάνεται φυσικά, ανεξάρτητα από τα συμπληρώματα που παίρνουμε.
4. Οι πεζοπόροι δεν είναι ο μέσος όρος
Οι συμμετέχοντες στη μελέτη δεν ήταν αθλητές ή πεζοπόροι. Η συστηματική αερόβια άσκηση στη φύση (όπως η πεζοπορία) θωρακίζει την καρδιά και μειώνει δραστικά τον καρδιαγγειακό κίνδυνο.
5. Συσχέτιση δεν σημαίνει απαραίτητα αιτιότητα
Η μελέτη είναι στατιστική. Αυτό σημαίνει ότι δείχνει μια σύνδεση, αλλά όχι ότι η ίδια η μελατονίνη προκαλεί τη ζημιά. Είναι πολύ πιθανό οι άνθρωποι που έχουν ανάγκη να παίρνουν καθημερινά μελατονίνη να υποφέρουν από πολύ σοβαρή αϋπνία, κατάθλιψη ή έντονο στρες — παράγοντες που από μόνοι τους καταπονούν την καρδιά.
Η φύση παραμένει το καλύτερο ηρεμιστικό. Αντί να βασίζεσαι σε χάπια για να κοιμηθείς στο βουνό, εκμεταλλεύσου τη φυσική κούραση της πεζοπορίας, μείωσε την έκθεση σε οθόνες (fleece και powerbanks μακριά πριν τον ύπνο) και άφησε τον ήχο του δάσους ή του ποταμού να κάνει τη δουλειά του.(alert-success)
