Δεκατρείς μήνες μετά τον θάνατο της συντρόφου του, 50 μόλις μέτρα κάτω από την κορυφή του υψηλότερου βουνού της Αυστρίας, ο 36χρονος ορειβάτης Τόμας Πλάμπεργκερ θα καθίσει στο εδώλιο στο Ίνσμπρουκ, κατηγορούμενος για ανθρωποκτονία από αμέλεια. Ο ίδιος αρνείται κάθε ευθύνη.
Η 33χρονη Κέρστιν Γκούρτνερ έχασε τη ζωή της από υποθερμία στις 19 Ιανουαρίου 2025, κοντά στην κορυφή του Grossglockner (3.798 μ.), υπό ακραίες καιρικές συνθήκες με ανέμους που έφταναν τα 70 χλμ./ώρα και θερμοκρασίες περίπου -8°C.
Σύμφωνα με το κατηγορητήριο, ο Πλάμπεργκερ την άφησε εξαντλημένη και αποπροσανατολισμένη για να κατέβει μόνος του και να αναζητήσει βοήθεια.
Οι Κατηγορίες για Βαριά Αμέλεια
Οι εισαγγελικές αρχές υποστηρίζουν ότι ο κατηγορούμενος υπέπεσε σε εννέα κρίσιμα λάθη που οδήγησαν στον θάνατο της Γκούρτνερ. Μεταξύ αυτών:
-
Ξεκίνησαν την ανάβαση δύο ώρες αργότερα από το προτεινόμενο χρονικό «παράθυρο».
-
Δεν την ενημέρωσε ότι ο εξοπλισμός της (splitboard και μαλακές μπότες snowboard) ήταν ακατάλληλος για τη συγκεκριμένη διαδρομή.
-
Δεν έκαναν σήμα σε διερχόμενο ελικόπτερο διάσωσης όταν ο καιρός επιδεινώθηκε.
-
Δεν απάντησε ή φέρεται να αγνόησε τηλεφωνικές κλήσεις από τις αρχές.
-
Την άφησε εκτεθειμένη χωρίς να χρησιμοποιήσει τον διαθέσιμο εξοπλισμό επιβίωσης (σακίδιο bivouac και ισοθερμικές κουβέρτες).
Οι εισαγγελείς υποστηρίζουν ότι, ως πιο έμπειρος ορειβάτης, είχε αυξημένη ευθύνη για την ασφάλεια της συντρόφου του. Εάν κριθεί ένοχος, αντιμετωπίζει ποινή φυλάκισης έως και τριών ετών βάσει της αυστριακής νομοθεσίας.
Η υπεράσπιση, από την πλευρά της, αναφέρει ότι η ανάβαση ήταν κοινή απόφαση, ότι και οι δύο πίστευαν πως ήταν κατάλληλα προετοιμασμένοι, και ότι η Γκούρτνερ φέρεται να τον παρότρυνε να κατέβει μόνος για να φέρει βοήθεια όταν η ίδια δεν μπορούσε πλέον να συνεχίσει.
Χρονολόγιο της Μοιραίας Ανάβασης
Το ζευγάρι ξεκίνησε την ανάβαση στις 6:45 π.μ. στις 18 Ιανουαρίου 2025. Παρά την πολύωρη προσπάθεια, συνέχιζαν να κινούνται προς την κορυφή ακόμη και στις 10:30 μ.μ., όταν οι καιρικές συνθήκες είχαν ήδη επιδεινωθεί σημαντικά.
Οι φακοί κεφαλής τους ήταν ορατοί από διασώστες στην κοιλάδα και μεταξύ 22:30–22:50 στάλθηκε αστυνομικό ελικόπτερο. Σύμφωνα με την υπεράσπιση, τότε δεν βρίσκονταν ακόμη σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης και δεν έκαναν σήμα.
Ο Πλάμπεργκερ επέστρεψε κλήση της αστυνομίας στις 00:35 π.μ., όμως το περιεχόμενο της συνομιλίας χαρακτηρίστηκε «ασαφές» από τις αρχές. Περίπου στις 2:00 π.μ., όταν η Γκούρτνερ δεν μπορούσε πλέον να κινηθεί, αποφάσισαν –όπως ισχυρίζεται ο ίδιος– να κατέβει μόνος προς το κοντινότερο ορειβατικό καταφύγιο.
Στις 3:30 π.μ., ενώ βρισκόταν ήδη σε κάθοδο, ενημέρωσε εκ νέου τις αρχές ότι την είχε αφήσει πίσω. Ωστόσο, οι καιρικές συνθήκες καθιστούσαν πλέον αδύνατη την εναέρια διάσωση. Οι διασώστες έφτασαν στο σημείο γύρω στις 10:00 π.μ., όπου βρήκαν τη Γκούρτνερ νεκρή.
Η Ηθική Διάσταση στην Ορειβασία
Η υπόθεση έχει προκαλέσει έντονο διάλογο στην ορειβατική κοινότητα σχετικά με:
-
Το πότε πρέπει μια ομάδα να εγκαταλείπει την προσπάθεια κορυφής.
-
Την ευθύνη του πιο έμπειρου μέλους μιας αποστολής.
-
Τα όρια ανάμεσα στην ατυχία, το ανθρώπινο λάθος και την ποινική ευθύνη.
Η μητέρα της Γκούρτνερ υπερασπίστηκε δημόσια τον κατηγορούμενο, χαρακτηρίζοντας τη δίκη «κυνήγι μαγισσών» και τονίζοντας ότι η κόρη της ήταν έμπειρη και ικανή ορειβάτισσα.
Όταν η «κορυφή» δεν είναι το σημαντικότερο
Το τραγικό περιστατικό στο Grossglockner υπενθυμίζει με τον πιο σκληρό τρόπο μια βασική αρχή της ορειβασίας: η επιτυχία δεν μετριέται από την κατάκτηση της κορυφής, αλλά από την ασφαλή επιστροφή.
Η τελική κρίση ανήκει πλέον στο δικαστήριο. Όμως το ερώτημα που παραμένει για την κοινότητα των βουνών είναι βαθύτερο: μέχρι πού φτάνει η προσωπική ευθύνη όταν οι αποφάσεις λαμβάνονται σε συνθήκες εξάντλησης, φόβου και ακραίου καιρού;
