Η κίνηση πάνω σε παγετώνα συγκαταλέγεται στις πιο επικίνδυνες δραστηριότητες της ορειβασίας. Κάτω από την φαινομενικά συμπαγή επιφάνεια του χιονιού μπορεί να κρύβονται βαθιές σχισμές, συχνά καλυμμένες από ασταθή χιονογέφυρα.
Η πτώση σε σχισμή αποτελεί έναν από τους σοβαρότερους κινδύνους και απαιτεί σωστή προετοιμασία, τεχνική κατάρτιση και άριστη συνεργασία της σχοινοσυντροφιάς.
Η μεταφορά εξοπλισμού για πολυπλάσια (πολύσπαστα) και η γνώση τεχνικών ανύψωσης είναι απαραίτητες. Ωστόσο, πριν από οποιαδήποτε διαδικασία διάσωσης, το πρώτο και πιο κρίσιμο βήμα είναι η άμεση συγκράτηση της πτώσης του συντρόφου, χωρίς να παρασυρθεί και ο ασφαλιστής μέσα στη σχισμή.
Η σχοινοσυντροφιά των δύο ατόμων και ο ρόλος του αντιβάρους
Σε σχοινοσυντροφιά δύο ατόμων, μόνο ένα μέλος μπορεί να λειτουργήσει ως αντίβαρο σε περίπτωση πτώσης. Αυτό καθιστά ζωτικής σημασίας:
-
τη σωστή απόσταση δεσίματος
-
την κατάλληλη ρύθμιση της σχοινιάς
-
τη συνεχή ένταση του σχοινιού
Ένα λάθος σε οποιοδήποτε από αυτά τα στοιχεία μπορεί να οδηγήσει στην πτώση και των δύο ατόμων στη σχισμή.
Η απόσταση δεσίματος (ενσχοινίωσης)
Σε κάθε άκρο του σχοινιού δένεται ένα μέλος της σχοινοσυντροφιάς. Η απόσταση μεταξύ τους ρυθμίζεται με μπλοκαρισμένους βρόχους (κόμπους) που μεταφέρονται χιαστί στον κορμό, επιτρέποντας γρήγορη προσαρμογή του μήκους ανάλογα με το ανάγλυφο και τις συνθήκες του παγετώνα.
Η σωστή απόσταση δεσίματος εξυπηρετεί πολλαπλούς σκοπούς:
-
εξασφαλίζει ότι μόνο ένα άτομο βρίσκεται πάνω από τη σχισμή κάθε στιγμή
-
παρέχει το απαραίτητο μήκος σχοινιού για απορρόφηση του αρχικού σοκ της πτώσης
-
επιτρέπει στον ασφαλιστή να κινηθεί ελεγχόμενα για προοδευτικό φρενάρισμα και πλήρη ακινητοποίηση της πτώσης
Στην πράξη, ο ασφαλιστής συχνά χρειάζεται να προχωρήσει προς τη σχισμή για να «πάρει» το πρώτο τράβηγμα και στη συνέχεια να συνεχίσει την κίνηση μέχρι να σταματήσει εντελώς την πτώση.
Διατήρηση του σχοινιού σε συνεχή τάση
Ένας βασικός κανόνας στην κίνηση σε παγετώνα είναι η διατήρηση του σχοινιού ελαφρώς τεντωμένου ανά πάσα στιγμή. Τα μέλη της σχοινοσυντροφιάς προσαρμόζουν τον ρυθμό τους ώστε να αποφεύγουν τα «κρεμάσματα» του σχοινιού, χωρίς να κρατούν βρόχους στο χέρι.
Ένα χαλαρό σχοινί αυξάνει δραματικά τον κίνδυνο:
-
ο πεσμένος επιταχύνεται απότομα
-
το φορτίο γίνεται βίαιο και δύσκολο να ελεγχθεί
-
ο ασφαλιστής μπορεί να μην καταφέρει να συγκρατήσει την πτώση
-
αυξάνεται η πιθανότητα να παρασυρθεί και ο ίδιος στη σχισμή
Η σωστή τάση μειώνει την επιτάχυνση και αυξάνει σημαντικά τις πιθανότητες επιτυχούς συγκράτησης.
Προετοιμασία και πρόβλεψη
Στον παγετώνα δεν υπάρχει χώρος για αυτοσχεδιασμούς. Όλα πρέπει να είναι έτοιμα εκ των προτέρων:
-
σωστή απόσταση ενσχοινίωσης
-
κόμποι ασφαλισμένοι και ελεγμένοι
-
εξοπλισμός άμεσα προσβάσιμος
-
σαφής επικοινωνία μεταξύ των μελών
Η ασφάλεια στον παγετώνα δεν βασίζεται σε μία μόνο τεχνική, αλλά στον συνδυασμό γνώσης, εξάσκησης και συνεχούς εγρήγορσης.



